Klein lettertype instellen Normaal lettertype instellen Groot lettertype instellen
 

Nieuws

Resultaten PISA-onderzoek naar financiële geletterdheid Vlaamse scholieren vrijgegeven: nog werk aan de winkel


PISA (afkorting van “Programme for International Student Assessment”) is een internationaal vergelijkend onderwijsonderzoek dat werd opgezet op initiatief van de OESO (Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling). Via dit PISA-onderzoek worden sinds 2000 de leesvaardigheid, de wiskundige geletterdheid en de wetenschappelijke geletterdheid van 15-jarige scholieren in kaart gebracht.

Sinds kort wordt via dit onderzoek ook gepeild naar de financiële geletterdheid van scholieren. 18 onderwijssystemen, waaronder het Vlaamse, werden in dit verband onder de loupe genomen. “Financiële geletterdheid” wordt in dit verband als volgt gedefinieerd:

Financiële geletterdheid:
Kennis en begrip van financiële concepten en risico’s, vaardigheden, motivatie en
vertrouwen om die kennis en dat begrip te gebruiken om
• beslissingen te nemen in verschillende financiële situaties,
• de financiële toestand van een individu of een samenleving te verbeteren,
• deel te nemen aan de economische realiteit.

De resultaten van dit onderzoek naar de financiële geletterdheid werden op 9 juli 2014 bekendgemaakt. Hieruit blijkt dat Vlaamse 15-jarigen op het eerste zich uitstekend scoren: de leerlingen uit 16 andere onderzochte landen scoren slechter (541 punten voor Vlaanderen tegenover een gemiddelde van 500). Alleen de scholieren uit Shanghai-China scoren beter (603 punten).

De goede score voor Vlaanderen als geheel, betekent echter niet dat alle Vlaamse 15-jarigen goed scoren op het vlak van financiële geletterdheid. Jongeren uit het beroepssecundair onderwijs behalen gemiddeld namelijk een lagere score. En ook de leerlingen die thuis geen Nederlands spreken en de leerlingen met een migratie-achtergrond scoren beduidend slechter. Dit kan wijzen op de noodzaak om sterker te investeren in de financiële educatie van deze doelgroepen en hierbij aangepaste methodieken te hanteren. Het VCS kijkt in dit verband uit naar de resultaten van het onderzoek “Financieel risicogedrag bij jongeren” dat gevoerd wordt door de Thomas More Hogeschool en waarvan de resultaten dit najaar bekend gemaakt worden.

Aangezien het onderwijs de kloof die op het vlak van financiële geletterdheid bestaat tussen “sterkere” en “zwakkere” leerlingen blijkbaar niet kan dichten, en het goed leren omgaan met geld sowieso vereist dat alle krachten gebundeld worden, dient ook op andere vlakken geïnvesteerd te worden. Zo moeten ook ouders hun verantwoordelijkheid opnemen op het vlak van financiële educatie van hun kinderen. Sommige ouders ontberen echter de opvoedkundige vaardigheden die in dit verband vereist zijn of, erger nog, zij geven het slechte voorbeeld aan hun kinderen. Vandaar dat het VCS ervoor ijvert dat het thema “jongeren en geld” actief opgenomen wordt binnen de gezins- en opvoedingsondersteuning. Hiertoe moet aangepast educatief materiaal ontwikkeld en ter beschikking gesteld worden. Het VCS zal in dit verband binnenkort alvast samenzitten met de Gezinsbond, die zelf reeds een dossier rond “Financiële Geletterdheid (pdf, 376 KB)” opmaakte.

Over financiële kennis beschikken, betekent overigens niet dat deze kennis ook wordt omgezet in gedrag. Dit laatste aspect is niet alleen moeilijk meetbaar, maar ook afhankelijk van diverse factoren (o.m. de weerbaarheid tegenover de consumptiemaatschappij en tegenover sociale druk, hoe men zich voelt, of men voldoende inzicht heeft in reclames, of geld bespreekbaar is binnen een relatie,...). Het VCS ijvert er dan ook voor dat er bij de financiële educatie van jongeren niet alleen ingezet wordt op “harde” vaardigheden zoals lezen en rekenen, maar ook op vaardigheden zoals het verhogen van de weerbaarheid, het bespreekbaar maken van geld binnen een relatie, het inzicht verkrijgen in reclamewijsheid en consumentenpsychologie,...

Via het project In Balans werkt het VCS reeds aan het verhogen van deze diverse vaardigheden. Op het terrein werken ook heel wat OCMW’s en CAW’s intensief samen met scholen teneinde de financiële vaardigheden van leerlingen te verhogen. Hierbij wordt gebruik gemaakt van tools die verder reiken dan het oplossen van vraagstukken en wiskundige bewerkingen. Er wordt o.m. gewerkt aan het verkrijgen van inzicht in de werkelijke kosten van het “op eigen benen staan” en alle zaken die daarmee gepaard gaan, in de diverse situaties en levensfasen waarin men zich kan bevinden. Het doorbreken van taboes, het snel detecteren van eigen budgettaire moeilijkheden en de weg naar de hulpverlening zijn in dit verband onmisbare sleutels tot financiële geletterdheid.

► Voor meer info, zie de OESO-website en de PISA-website

► Lees “Vlaamse 15-jarige snapt veel van geldzaken

► Lees “Vlaamse scholieren bij absolute top met financiële kennis

► Lees “Vlaamse studenten bij absolute top met hun financiële kennis

► Lees “Zo goed is onze financiële vorming nu ook weer niet